Neden doğal taş bakımı önemlidir?
Doğal taşın bakımı, güzelliğini ve ömrünü korumanın en doğrudan yoludur ve belirli aralıklarla yapılmalıdır. Sertlik derecesi bir taştan diğerine değişir. Elmas gibi çok sert taşlar hariç, taşların çoğu kırılgan ve narindir. Katmanlı ve sıkıştırılmış taşlar gevşeyip parçalanabilir; selenit benzeri bazı taşlar su ile temas ettiğinde zarar görebilir. Cilalı yüzeyler ve doğal prizmatik tepeler kolayca çizilebilir, aşınabilir ve hasar görebilir. Bu yüzden doğal taşların bakımı ve temizliği son derece dikkatli yapılmalı, kullanılmadıkları zaman özenle saklanmalıdır.
Doğal taş nasıl temizlenir?
- Ilık akan su yöntemi: Taşı beş dakika boyunca ılık akan suyun altında tutun. Bu yöntem değerli taşların çoğunda uygulanır. Akan su, taşın yüzeyindeki tozu ve birikintiyi uzaklaştırmaya yardımcı olur. Hemen ardından yumuşak bir mücevher beziyle kurulayın. Kullanılan su asla çok sıcak veya çok soğuk olmamalı; ani ısı değişimi taşın yapısına zarar verebilir.
- Dinlendirme: Bir başka yöntem de taşı bir gün boyunca temiz kuru toprağa gömüp dinlendirmektir. Taşı bir saksıya gömmek, gün içinde biriken tozdan ve enerjiden arındırmak için sakin bir yoldur.
- Yumuşak bez: Günlük bakımda, her kullanımdan sonra taşı yumuşak ve tüy bırakmayan bir bezle silmek çoğu zaman yeterlidir.
Nelerden kaçınmalı?
- Sabun ve sıvı deterjanlar: Taşı matlaştırabileceğinden kaçının. Yüzeydeki cilayı ve parlaklığı zamanla söndürebilirler.
- Sert kimyasallar: Çamaşır suyu, klor, asit ve benzeri sert temizlik ürünleri taşa zarar verir. Bu maddeler taşın yüzeyini gözenekli hale getirerek kalıcı değişikliklere yol açabilir. Temizlik için asla kullanılmamalıdır.
- Isı ve ani sıcaklık değişimi: Doğrudan güneş, kalorifer ve sıcak su, bazı taşların rengini soldurabilir veya çatlatabilir.
- Darbe ve sürtünme: Narin taşlar düşme ve çarpmadan korunmalıdır. Farklı taşlar bir arada saklandığında birbirini çizebilir.
- Kozmetik ürünler: Parfüm, krem ve saç spreyi taşa ve montüre iz bırakabilir. Takıları en son takın, ilk çıkarın.
Doğru saklama
Kullanılmayan takıları kendi kutularında ya da yumuşak küçük bir kesede saklayın. Her taşı ayrı bölmede tutmak, sert taşların yumuşak taşları çizmesini önler. Kuru, serin ve doğrudan ışık almayan bir yer idealdir.
Gümüş bakımı
Gümüş montürler zamanla havadaki nemle kararabilir. Bu doğaldır ve kalıcı değildir. Yumuşak bir gümüş parlatma beziyle nazikçe silmek çoğu zaman parlaklığı geri getirir. Aşındırıcı toz veya sert fırça kullanmayın; taşın yakınında agresif gümüş temizleme sıvılarından kaçının. Takıyı kullanmadığınızda hava almayan bir kesede saklamak kararmayı yavaşlatır.
Opal ve hassas taşlar için özel bakım
Opal, iyi bakıldığında uzun süre dayanır. Opalinizi çizilme ve darbelerden korumak için dikkatli olun. Taşlar asla yağ veya başka kimyasalların içinde tutulmamalı; bu, opalin ateşinin bir kısmını ya da tamamını kaybetmesine neden olabilir. Opaller bir miktar su içerir (yaklaşık %20'ye kadar); bu yüzden birçok kasada bulunan nem gidericiler nedeniyle uzun süre banka kasasında veya nem alan ortamlarda saklanmamalıdır. Opal çok kurursa çatlama eğilimi gösterir; bu olguya "çatlama" denir ve taşın değerini düşürür. Opalinizi kurutabilecek her şeyden uzak tutun. Kurumasını önlemek için zaman zaman birkaç saat suya batırmak faydalı olabilir. Aynı hassasiyet, gözenekli ve yumuşak yapılı diğer taşlar (aytaşı, firuze, malakit gibi) için de geçerlidir.
Sık sorulanlar
Doğal taşımı sabunlu suyla yıkayabilir miyim?
Önerilmez. Sabun ve deterjan taşı zamanla matlaştırabilir. Ilık akan su ve yumuşak bez çoğu taş için yeterlidir.
Ultrasonik temizleyici kullanabilir miyim?
Birçok narin, katmanlı veya ısı-darbeye hassas taş için önerilmez. Emin değilseniz kuyumcunuza danışın; en güvenli yol ılık akan su ve yumuşak bezdir.
Takımı her gün takabilir miyim?
Evet, ancak spor, temizlik ve duş sırasında çıkarın; parfüm ve kremden sonra takın. Bu küçük alışkanlıklar taşın ömrünü uzatır.